| |
Μέθοδος Feldenkrais
της Μαρίας Γεωργούλη
(Feldenkrais Practitioner)
Είναι ένα σύστημα σωματικής μάθησης. Χειρίζεται τη βασική ανθρώπινη κίνηση για να εξερευνήσει τα πρότυπα των συνηθειών μας, αποβλέποντας στην αλλαγή συμπεριφοράς.
Αντιλαμβανόμαστε με τη σκέψη μας, με τα συναισθήματά μας, με τις αισθήσεις μας και με την κίνησή μας. Οι αποφάσεις που παίρνουμε στηρίζονται τόσο σε εισερχόμενε όσο και σε παλαιότερες πληροφορίες και εκφράζουμε τις αποφάσεις αυτές στον τρόπο που δρούμε μέσα στον κόσμο. Με τον καιρό, πολλές από τις συμπεριφορές μας γίνονται συνήθεια, επαναλαμβάνονται, και φαίνεται σαν να έχουμε χάσει την ελευθερία να απαντούμε διαφορετικά στις καταστάσεις, αφού η προηγούμενη εμπειρία μας συχνά υπαγορεύει τις τωρινές μας αντιδράσεις και απαντήσεις. Η μέθοδος Feldenkrais (FM) έχει σχεδιαστεί έτσι που να προσφέρει τη δυνατότητα να παρατηρούμε τη συμπεριφορά μας χρησιμοποιώντας την κίνησή μας και να ανακαλύπτουμε νέους τρόπους λειτουργίας.
Πιο συγκεκριμένα η FM είναι μια μέθοδος εκπαίδευσης, με την έννοια ότι το να μαθαίνει κανείς να κινείται διαφορετικά είναι το κλειδί για την αλλαγή. Αν και δεν αποτελεί θεραπεία, χρησιμοποιείται με επιτυχία στο γενικότερο πλαίσιο θεραπείας και επανένταξης.
Ο MOSHE FELDENKRAIS (1904 - 1984) ήταν ο εμπνευστής αυτής της μεθόδου. Εβραίος, γεννημένος στη Ρωσία, αποφοίτησε από τη Σορβόννη με διδακτορικό στην Εφαρμοσμένη Φυσική. Είχε επίσης μαύρη ζώνη σο τζούντο και ήταν αυτός που εισήγαγε αυτή την πολεμική τέχνη στη Δύση. Μετά από έναν τραυματισμό του στο ποδόσφαιρο που προκάλεσε ζημιά στο γόνατό του, αφιέρωσε τη ζωή του στη μελέτη της δομής και της λειτουργίας του ανθρώπινου σώματος και της σχέσης μεταξύ ανθρώπινης εξέλιξης, μάθησης και κίνησης.
Ο Feldenkrais κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η συμπεριφορά μαθαίνεται. Από τη στιγμή που γεννιόμαστε, η κίνηση είναι το κλειδί για την έκφραση του εαυτού μας. Ως μωρά πρέπει να μάθουμε να ρουφάμε για να τραφούμε, μαθαίνουμε να κυλιόμαστε με την πλάτη μας και την κοιλία μας και πρέπει να μάθουμε να μπουσουλάμε πριν ισορροπήσουμε το βάρος μας για να πετύχουμε την όρθια στάση. Περνάμε από διάφορα αναπτυξιακά στάδια που μας δίνουν την ευκαιρία για λάθη και διορθώσεις. Μερικές φορές οι διορθώσεις παραβλέπονται και το σώμα μας τις αντισταθμίζει, με αποτέλεσμα με τον καιρό και ίσως αρκετά χρόνια μετά, να παράγει δυσλειτουργίες ή πόνο.
Τα μωρά ξοδεύουν πολύ χρόνο μαγεμένα από τον κόσμο που τα περιβάλλει. Χτυπούν πράγματα, κάνουν θορύβους, τεντώνονται για να πιάσουν πράγματα και κυλιούνται, πράγμα που στους ενήλικες μοιάζει παιχνίδι. 'Ομως στην πραγματικότητα, το παιδί ασχολείται με το να μάθει τρόπους να ελέγξει ναι να τιθασεύσει το περιβάλλον του. Ως ενήλικες, όταν στεκόμαστε όρθιοι και κινούμαστε, είναι σαν να έχουμε τελειώσει με την αποστολή μας να μάθουμε μέσω της κίνησης. Η παραπέρα εξερεύνηση για τη βελτίωση της κίνησης μας ή των λειτουργικών μας δυνατοτήτων σταματάει. Βέβαια, η εξερεύνηση της κίνησης και της άριστης λειτουργίας συνεχίζει να είναι αναμενόμενη όταν πρόκειται για καλλιτέχνες, ερμηνευτές και ηθοποιούς, μουσικούς και αθλητές. Αλλά για τους υπόλοιπους το να μπορούμε να κινούμαστε και να λειτουργούμε μέσα στα όρια του δικού μας κόσμου είναι το μόνο αναμενόμενο. Κατά κάποιο τρόπο, σταματάμε να μαθαίνουμε.
Αυτό που κυρίως ενδιέφερε τον Feldenkrais ήταν η ελευθερία να επιλέγουμε τις απαντήσεις μας απέναντι στα ερεθίσματα του περιβάλλοντος. Δεν έβλεπε τις αυτόματες συνήθειες ως κάτι "κακό". Απλώς συνειδητοποίησε ότι έχουμε χάσει τη ικανότητά μας να επιλέγουμε και έχουμε κολλήσει, γιατί οι συνήθειες αυτές μας εγκλωβίζουν σε συμπεριφορές που θέτουν περιορισμούς και είναι τελικά σωματικά επώδυνες. Η ανατροφή αυτού του αυτοματισμού μπορεί να στηριχθεί στις δυνατότητες των αμέτρητων επιλογών αυτοέκφρασης που έχουμε στη διάθεσή μας, πράγμα που στη συνέχεια μπορεί να φέρει σωματική και συναισθηματική ανακούφιση.
"Τίποτε μόνιμο δεν υπάρχει στα μοντέλα συμπεριφοράς μας, εκτός από το ότι πιστεύουμε ότι είναι έτσι", έλεγε ο Moshe Feldenkrais.
Αυτοί που εφαρμόζουν τη μέθοδο FM δεν είναι θεραπευτές και βλέπουν "πελάτες", όχι "ασθενείς". Ακολουθούν ένα τετραετές εντατικό, εμπειρικό πρόγραμμα εκπαίδευσης που τους επιτρέπει να διδάξουν "Αυτογνωσία μέσα από τάξεις κίνησης" -το κομμάτι αυτό διδάσκεται ομαδικά- και "Λειτουργική ολοκλήρωση" -που διδάσκεται σε ατομικά μαθήματα.
Συνειδητοποίηση μέσω της κίνησης
Η ομάδα συνήθως παρακολουθεί μαθήματα σε εβδομαδιαία βάση. Ο επαγγελματίας καθοδηγεί την τάξη λεκτικά μέσα από μια σχεδιασμένη αλληλουχία κίνησης. Δίνεται προσοχή στη διαδικασία του κάθε μοντέλου κίνησης και μέσα από πολύ μικρές κλιμακώσεις το άτομο θα μάθει να αναπτύσσει αυτογνωσία, κινητικότητα και να βελτιώνει την ικανότητά του να κινεί διάφορα μέρη του σώματός του ταυτόχρονα και αβίαστα.
Λειτουργική ολοκλήρωση
Πρόκειται για μια διαδικασία που απευθύνεται σε συγκεκριμένες ανάγκες του ατόμου και αυτός που την εφαρμόζει συμμετέχει αγγίζοντας με τα χέρια του. Ο πελάτης απλά μένει ντυμένος και ξαπλωμένος σε ένα χαμηλό τραπέζι. Ο επαγγελματίας χρησιμοποιεί ήπιο άγγιγμα για να πληροφορήσει το σώμα για την ύπαρξη προτύπων και συνηθειών συγκράτησης, με σκοπό να το μάθει νέους τρόπους, να το οδηγήσει να βγει έξω από τη δυσφορία ή τον πόνο. Τα μαθήματα τελειώνουν πάντα με εφαρμογή της μάθησης σε καθημερινές λειτουργίες όπως το να πιάνει κάτι κανείς, να σκύβει, να κάθεται, να περπατά, να στέκεται κ.λπ..
Η FM έχει ευεργετικά αποτελέσματα για όλους, από τα μωρά και τα παιδιά μέχρι τους γηραιότερους. Χορευτές, μουσικοί, αθλητές και ηθοποιοί μπορούν να αντιμετωπίσουν τραύματα ή απλώς να βελτιώσουν και να αναδείξουν τις επιδόσεις τους μέσα από την αυξημένη σωματική αυτογνωσία. Άλλοι, που η εργασία τους περιέχει επανάληψη, όπως ο χειρισμός κομπιούτερ, η δουλειά γραφείου ή η χειρωνακτική εργασία, θα επωφεληθούν από τη μείωση του σωματικού στρες, της ακινησίας, του πόνου και της έντασης. Ακόμη, η μέθοδος είναι πολύ χρήσιμη σε όσους πάσχουν από εγκεφαλικά, εγκεφαλική παράλυση, μαθησιακές δυσκολίες, τραύματα από ατυχήματα και αντιμετωπίζουν συνθήκες αποκατάστασης και επαναλειτουργίας.
Γενικά, θα υπάρχει μια αύξηση στην καθαρότητα της σκέψης, αυξημένη ικανότητα επίλυσης προβλημάτων που απαιτούν δημιουργικότητα, καλύτερη στάση του σώματος, αυξημένη ικανότητα αναπνοής, βελτιωμένη εικόνα του εαυτού και εμβέλεια της κίνησης.
"Ο στόχος είναι ένα σώμα που είναι οργανωμένο να κινείται με τη λιγότερη δυνατή προσπάθεια και τη μεγαλύτερη δυνατή αποτελεσματικότητα, όχι μέσα από την μυική δύναμη, αλλά μέσα από την αυξημένη επίγνωση τού πώς δουλεύει". (Moshe Feldenkrais)
|
|
|
|
